Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Έρευνα SPI: Σκέψεις γύρω από την εξεταστική



Γράφει ο Γιάννης Γεωργιάδης

Αυτή τη φορά μιλά το κοινό: τι το απασχολεί και ενδέχεται να επηρεάζει σημαντικά την απόδοσή του; Είναι κάτι που μπορούμε να δούμε όλοι ή μόνο «τα μάτια της ψυχής»; Μια έρευνα γύρω από την εξεταστική αναλύει τις επιδόσεις των φοιτητών και τους πιθανούς παράγοντες.

Η Εξεταστική αποτελεί ένα ζήτημα βασικό, αν όχι με πρωταρχικό ρόλο, στην πορεία ενός φοιτητή εντός του πανεπιστημιακού χώρου. Ωστόσο, το πώς βιώνει ο καθένας την κάθε Εξεταστική είναι τελείως διαφορετικό* δεν υπάρχει κάποιος που να μπορεί να αποτυπώσει όλους τους εξεταζόμενους χωρίς έρευνα- ειδάλλως μιλάμε για «πεφωτισμένο ηλίθιο» [sic].

Προτού ξεκινήσει η ανάλυση των απαντήσεων, θα θέλαμε ως SPI να ευχαριστήσουμε όσους συμμετείχαν στην έρευνα προκειμένου να συγκεντρωθεί έστω κάποιο υλικό. Η συμμετοχή σημειώθηκε κυρίως από τα τμήματα Πολιτικής Επιστήμης και Δημόσιας Διοίκησης του ΕΚΠΑ και το τμήμα Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών του ΠΑΠΕΙ, ενώ ακολουθούν η Νομική ΕΚΠΑ, το τμήμα Τουρκικών και Σύγχρονων Ασιατικών Σπουδών του ΕΚΠΑ, η Ιατρική και το Οικονομικό του ΕΚΠΑ, τι τμήμα Ελληνικής Φιλολογίας του ΔΠΘ, το τμήμα Εσωτερικής Αρχιτεκτονικής του ΠΑΔΑ και το τμήμα Μηχανολόγων και Αεροναυπηγών Μηχανικών του Πανεπιστημίου Πατρών. Αξίζει να επισημανθεί πως πάνω από τους μισούς συμμετέχοντες βρίσκονται στα «μέσα» των σπουδών τους (Β’-Γ’ Έτος), γεγονός που δίνει μία, θα λέγαμε, έμπειρη εικόνα, δεδομένου του ότι έχουν συμμετάσχει τουλάχιστον σε 4 υποχρεωτικές εξεταστικές περιόδους.

Η αναλογία μαθημάτων και επιτυχίας δείχνει πως η προσπάθεια των φοιτητών «αξίζει τον κόπο». Με το 50% να εξετάστηκε (για αυτό το εξάμηνο) σε 5 μαθήματα, ενώ το υπόλοιπο 25% να εξετάστηκε σε 8 (!), σε μέσο όρο «επιτυχίας» (όπως την αποτυπώσατε) οι φοιτητές σημείωσαν ένα 3,45/5, γεγονός που ξεπερνά φανερά το Μέτρια και βαίνει στο Πολύ Καλά. Με το «3» να θεωρείται το «Μέτρια», οι περισσότεροι επέλεξαν αυτό και το «4», ενώ επόμενη επιλογή ήταν το «Άριστα» (ήτοι, το «5»). Αυτό βέβαια δεν είναι αυταπάτη: τα 2/5 της έρευνας δήλωσαν πως την επιτυχία τους τη βλέπει ο κοινωνικός τους περίγυρος, δηλαδή φίλοι, συγγενείς και συνεργάτες. Ωστόσο, κοντά σε αυτό το ποσοστό βρίσκεται ένα 35% που θεωρεί πως μονάχα οι ίδιοι οι εξεταζόμενοι βλέπουν την επιτυχία τους, χωρίς να την αναγνωρίζει κάποιος άλλος. Παρ’ όλα αυτά, οι μέθοδοι εξέτασης φαίνεται να είναι αρκετά (όχι πλήρως), αποτελεσματικοί, με το ½ να βαθμολογεί με «4» στα «5» και τον μέσο όρο να υπολογίζεται στο 3.4 στα 5.

Και εδώ, θεωρώ, πως μπαίνουμε στο πιο σημαντικό στοιχείο της έρευνας: αν κάτι φταίει είτε γιατί το «Πολύ Καλά δεν είναι «Άριστα» είτε γιατί θεωρούμε πως είναι κάτι τέτοιο. Οι παράγοντες που μας επηρέασαν στην εξεταστική Ιουνίου-Ιουλίου 2026 φαίνεται να είναι περισσότερο εσωτερικοί (3/4 του δείγματος) παρά εξωτερικοί (60%). Στους τελευταίους παράγοντες, την πρώτη θέση κατέχουν οι υψηλές θερμοκρασίες και η μικρή χρονική περίοδος στο εύρος της οποίας επιλέγεται να ορισθούν οι ώρες και οι ημερομηνίες των εξετάσεων. Άλλες επιλογές υπήρξαν το πλήθος των μαθημάτων, ο όγκος της ύλης αλλά και κάτι παράδοξο: η ύλη να μην ανακοινώνεται καθώς αποτελούσε «πνευματικό δικαίωμα». Την ευθύνη για όποιον «εξωγενή» (του σώματος) παράγοντα προκάλεσε πίεση κυρίως έριξαν οι φοιτητές στο πανεπιστήμιο, το οποίο συγκέντρωσε πάνω από τις μισές επιλογές, ενώ άλλοι υπέθεσαν τον ίδιο τους τον εαυτό ως υπαίτιο. Μάλιστα, για το κωμικό της υπόθεσης, υπήρξε και η δήλωση πως η κοινοβουλευτική παράταξη της Νέας Δημοκρατίας ευθύνεται για τους εξωτερικούς παράγοντες, γεγονός που δε μπορούμε να λάβουμε υπόψιν.

Οι εσωτερικοί παράγοντες έχουν ενδιαφέρουν και μαρτυρούν το γιατί το «Εγώ» είναι επιλογή σε αμφότερους τους παράγοντες. Πίεση στο οικογενειακό περιβάλλον, τοξικότητα μεταξύ των κοινωνικών συναναστροφών, διαταραχή στην οργάνωση και τη συγκέντρωση, εργασιακή πίεση: όλα αυτά κλονίζουν την αυτοεκτίμηση, την αυτοπεποίθηση και την αναγνώριση των δυνατοτήτων μας. Μάλιστα, για έναν/μία φίλο/η της σελίδας μας, ίσως η αυτοεκτίμηση να συνδέεται και με τη θρησκεία του/της, επικαλούμενος/η την εξαφάνιση επαφής με το θείο. Ωστόσο, για αυτό, δεν ευθύνεται το ίδιο το θείο...κάποιος θα απαντήσει: «συν Αθηνά και χείρα κίνει». Η διαταραχή οργάνωσης ήταν απότοκο της πρακτικής άσκησης για μία μερίδα των φοιτητών, ενώ η επιθυμία μεταγραφής σε άλλη σχολή με 10% και η αναζήτηση εργασίας λόγω διαφορετικής υπηκοότητας μας θυμίζουν περισσότερο ρεαλιστικά γεγονότα που όμως κι αυτά προκαλούν εσωτερικό άγχος ή stress, όπως μία απάντηση υποδεικνύει. Επομένως, με τέτοια αποτελέσματα, η έλλειψη αυτοεκτίμησης φανερώνει και ποιός είναι ο αρμόδιος: το 30% της έρευνας επιρρίπτει ευθύνες στον εαυτό του, με το μισό ή/και λιγότερο (10-15%) να λαμβάνουν το οικογενειακό περιβάλλον, το εργασιακό και οι φίλοι-οι παρέες. Παρόμοια ποσοστά συγκεντρώνουν, επίσης, το πανεπιστήμιο και η επιλογή του να μην φταίει κανείς.

Στις παρακάτω παραγράφους θα σας δώσουμε κάποιους πολύ καλούς τρόπους αντιμετώπισης που οι φοιτητές πρότειναν, αλλά και συμβουλές που μπορούμε να δώσουμε στους πρωτοετείς του 2026-27:

– Πανεπιστημιακή υποστήριξη
– Πιο ουσιαστική καθοδήγηση στην ύλη και στον τρόπο μελέτης, περισσότερος χρόνος ανάμεσα στα εξεταζόμενα μαθήματα του εκάστοτε εξαμήνου
– Πιο ήρεμη διαχείριση πιεστικών καταστάσεων
– Στο πρόβλημα με τους καθηγητές η κουβέντα και τα επιχειρήματα δεν έπιασαν ούτε βρέθηκε άλλη λύση πέρα από την αξιολόγηση στο τέλος του εξαμήνου. Στο πρόβλημα με το φιλικό περιβάλλον, το καλύτερο είναι σε περιόδους εξεταστικής να προσπαθούμε να τηρούμε σειρά προτεραιότητας όσο γίνεται σε αυτά που μας απασχολούν: πρώτα η εξεταστική και μετά οτιδήποτε άλλο όσο είναι δυνατόν για τα καλύτερα αποτελέσματα!
– Να είμαι προσηλωμένος αποκλειστικά σε αυτό που κάνω
– Να ξεκινήσω νωρίτερα το διάβασα
– Πιο σαφείς οδηγίες από τους καθηγητές

⟶ 2 πράγματα. 1) Να είστε ιδιαίτερα προσεκτικοί στους φίλους που θα επιλέξετε να έχετε.σε όλη τη διάρκεια των σπουδών σας. 2) Να διαβάζετε τα μαθήματα σας με αναλυτικότητα ! Καλές σπουδές.
⟶ Συγκέντρωση, στοχοθεσία, εμπιστοσύνη στο πλάνο και τα όνειρα σας ενεργή παρουσία στις παραδόσεις, ευχαριστηθείτε την σχολή σας, παλέψατε γι’ αυτό ήρθε η ώρα να το απολαύσετε!
⟶ Το διάβασμα για την εξεταστική δεν είναι κάτι τρέλα δύσκολο θέλει απλά ψυχραιμία σωστή προετοιμασία και μέτρο (δεν χρειάζεται να πάθουμε υπερκόπωση για να περάσουμε ένα μάθημα)
⟶ Οργανωμένο διάβασμα αρκετό χρόνο πριν την αρχή της εξεταστικής
⟶ Να βρουν τη μέθοδο διαβάσματος που ταιριάζει στους ίδιους και να προσέχουν αρκετά για τυχόν «σος» που δίνουν οι καθηγητές
⟶ Να είναι δραστήριοι και να εξελίσσονται τόσο προσωπικά όσο και σε σχέση με το αντικείμενο των σπουδών τους!
⟶ Τα μαθήματα μικρών εξαμήνων να τα ξεψαχνίζουν και ν τα μαθαίνουν καλά. Οι βαθμοί θα έρθουν. Το σημαντικό είναι οι γνώσεις.
⟶ Να πηγαίνετε στις διαλέξεις
⟶ Να έχουν μεθοδικότητα στον τρόπο εργασίας τους και να επικοινωνούν με τους καθηγητές

Για το τέλος, θέλω (ως αρθρογράφος αυτού του πορίσματος) να υπογραμμίσω μία απάντηση, ώστε να γράψω έναν μικρό επίλογο:

⟶ Μάλλον να προσέχουν πως πολιτεύονται διότι οι φοιτητικές παρατάξεις εδώ ασπάζονται ακραίες ιδεολογίες που δεν έχουν σχέση με την υγιή, φιλελεύθερη δημοκρατία

Ορισμένες απαντήσεις είχαν υπόνοιες για συγκεκριμένες παρατάξεις. Όντως, η υγιής δημοκρατία είναι σημαντική και, για του λόγου το αληθές, πιο πολύ υπογραμμίζεται ο σεβασμός στην ελευθερία έκφρασης σε συζητήσεις που καλούν πλήθος απόψεων. Το SPI, εδώ και ενάμησι χρόνο, καταγράφει την παραβίαση αυτή. Όμως, δεν είναι αυτό κάτι το οποίο απασχολεί ακόμα τους νέους εισακτέους μας. Τα βασικά εφόδιά σας σάς τα έχουν προσφέρει οι συνάδελφοί σας παραπάνω. Απολαύστε τα χρόνια των σπουδών βάσει όσων διαβάζετε παραπάνω.

Και να θυμάστε: για να ενημερώνεστε και να προσέχετε, ή έστω για να καταλαβαίνετε πότε τελικά βγαίνετε από το όριο, παρακολουθείτε τις ειδήσεις του SPI. 

Σχόλια

Δημοφιλή Κείμενα

Γενική Συνέλευση Παντείου: Επίθεση εναντίον κυβέρνησης και ΕΜΠ για το Πολυτεχνείο και αντιπαράθεση ΕΑΑΚ και Ελευθεριακού Στεκιού

Γράφει ο Νικόλας Βίτσος Στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, την Πέμπτη 12 Νοεμβρίου, πραγματοποιήθηκε η γενική συνέλευση των φοιτητών. Στη γενική συνέλευση συζητήθηκαν θέματα που αφορούν τη φοιτητική κοινότητα. Η συνέλευση έγινε ενόψει του εορτασμού της επετείου της εξέγερσης του Πολυτεχνείου. Γι' αυτό στη γενική συνέλευση απηύθυναν λόγο αρχικά ένα μέλος του ΔΣ του Συνδέσμου Φυλακισθέντων και Εξορισθέντων Αντιστασιακών, καθώς και ένας επιζών της εξέγερσης του Πολυτεχνείου.  Οι δύο ομιλητές κάλεσαν τους φοιτητές να συνεχίσουν να αγωνίζονται για τα ιδανικά για τα οποία αγωνίστηκαν και εκείνοι.  Στη συνέλευση τον λόγο πήραν οι φοιτητικές παρατάξεις πλην της ΔΑΠ-ΝΔΦΚ. Πέρα από τις φοιτητικές παρατάξεις, τον λόγο πήραν, παρά την αντίδραση όλων των παρατάξεων, και άτομα από το Ελευθεριακό Στέκι Παντείου. Πλαίσια κατέθεσαν η ΠΚΣ (89 ψήφοι), τα ΕΑΑΚ (64), η ΠΑΣΠ (64), η ΕΡΑ (19), η ΡΕΒΑΝΣ (9) και οι Αγωνιστικές Κινήσεις (1). ​Η ΠΚΣ κάλεσε τους φοιτητές να τιμήσουν το τριήμερο του Πολυτεχνείου μ...

Το «Εργαλειοποιημένο» Πολυτεχνείο: Πώς γεννήθηκε ο μύθος και γιατί επιμένει

Γράφει ο Μάνος Κόκκινος Κάθε Νοέμβριο, η ελληνική δημόσια σφαίρα επιστρέφει σε έναν κυκλικό καβγά για την εξέγερση του Πολυτεχνείου. Τα τελευταία χρόνια, όμως, παρατηρείται μια ανησυχητική μετατόπιση: το επίκεντρο της συζήτησης μετακινείται από το «ποια είναι η ιστορική σημασία της εξέγερσης» στο «αν η εξέγερση έχει εργαλειοποιηθεί», και, ακόμη χειρότερα, στο αν έχει στηθεί εξαρχής με πολιτικά κίνητρα. Μια έννοια που ανήκε στην ιστορική κοινωνιολογία μετατράπηκε σε όπλο με το οποίο κάποιοι χτυπούν την ίδια την ύπαρξη του γεγονότος.  Ζητούμενο δεν είναι να ληφθεί θέση σε μια τόσο ατεκμηρίωτη διαφωνία, αλλά να εξεταστούν οι λόγοι για τους οποίους υπάρχει σύγχυση γύρω από το ζήτημα εξ αρχής. Η αφήγηση της «εργαλειοποίησης» δεν έχει μία και μοναδική πηγή. Το πρώτο στρώμα προέρχεται από την εσωτερική αυτοκριτική των ίδιων των συμμετεχόντων. Ήδη το 1976, η αριστερή επιθεώρηση Εργατική Πάλη κατηγορούσε τους μεταρρυθμιστές ότι «έκαναν τον λαό να ξεχάσει την προδοσία τους».  Το 1988, η...

Τελικά το πανεπιστήμιο είναι ένας χώρος ελεύθερης σκέψης και παιδείας ή ένα πρότυπο πειθαρχίας;

ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΤΟΥ SPI ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ Γράφει η Μαρία Καραντινάκη Τελικά το πανεπιστήμιο είναι ένας χώρος ελεύθερης σκέψης και παιδείας ή ένα πρότυπο πειθαρχίας; Ενόψει της εξεταστικής, και της κατάστασης άγχους που επικρατεί μέσα στις αίθουσες εν ώρα της εξέτασης, ήρθε στο μυαλό μου το κατά πόσο η διαδικασία τόσο της εξεταστικής αλλά και του τρόπου εξέτασης μας βάζει σε ένα βαθύτερο κοινωνικοπολιτικό στόχαστρο. Πώς η εξεταστική ως ένα «πειθαρχικό μέσο» αντικρούει τη χαρά της μάθησης και έρχεται σε αντίθεση με την όλη φιλοσοφία της ακαδημαϊκής μάθησης; Για όλους μας οι περίοδοι της εξεταστικής είναι μια μορφή «φοιτητικού βασάνου». Το πανεπιστήμιο υποτίθεται πως είναι ένας χώρος ελεύθερης σκέψης, αμφισβήτησης και στοχασμού. Στην πραγματικότητα όμως, η εξεταστική δίνει ένα δυνατό σοκ ρεαλισμού στην ρομαντική σκοπιά της στοχαστικής φιλοσοφίας της μάθησης. Στην εξεταστική τα πράγματα λειτουργούν σε μια γραμμή παραγωγής. Τα έδρανα απομακρυσμένα, επιτηρητές συνεχώς να ελέγχουν για τη σωστή λειτ...

Γενικά Συλλαλητήρια 2026.10.21: Παρασκήνιο, Αιτήματα και Αναβρασμός ενόψει Εθνικών Εκλογών

  Από το SPI Newsroom Μεγάλη η σημερινή κινητοποίηση των φοιτητικών συλλόγων και παρατάξεων στο πανεκπαιδευτικό συλλαλητήριο στην Αθήνα. Οι Αθηναϊκοί ΦΣ συνεχίζουν ακάθεκτοι να διεκδικούν τα αιτήματά τους για δωρεάν παιδεία, διοργανώνοντας κοινοί συνεναίσι συλλαλητήριο για σήμερα, 21 Οκτωβρίου. Το μέτρο αυτό συμπληρώνει τη διαμαρτυρία που λαμβάνει χώρα στην πλατεία Συντάγματος και περιλαμβάνει στήσιμο σκηνών ως ένδειξη αμετανόητης στάσης έναντι στα μέτρα που αφορούν τις στεγαστικές φορολογικές ανάγκες που αποφασίστηκαν πρόσφατα. Σήμερα, 21 Οκτωβρίου, τα συλλαλητήρια ανά τη χώρα σημείωσαν σημαντική δυναμική. Η ATTACK στα AEI υπογράμμισε τη σημασία των συγκεντρώσεων και φοιτητικών κινητοποιήσεων με την αναφορά της στα αντίστοιχα κινήματα της Αλβανίας (Κίνημα των Φλαμίνγκο), της Γαλλίας, της Βραζιλίας, της Πορτογαλίας, της Ισπανίας και της Ινδίας (Κίνημα της Κατσαρίδας). Σχεδόν κάθε «φοιτητούπολη»- Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Ιωάννινα, Κομοτηνή, Ρέθυμνο, Βόλος, Χανιά, Ηράκλειο- κάλεσε ...

Το μαθηματικό παράδοξο της κάλπης: Όταν η πλειοψηφία εγγυάται τη λανθασμένη απόφαση

Γράφει η Νεφέλη Αναστασοπούλου-Ζωντανού Είναι η πλειοψηφία πάντα σοφή; Από την «Αλληγορία του Πλοίου» του Πλάτωνα έως τη σύγχρονη θεωρία πιθανοτήτων, τα συμπεράσματα είναι δυσοίωνα. Η δημόσια συζήτηση εστιάζει επανειλημμένα στο φαινόμενο της αποχής από τις εκλογές και στην επιτακτική ανάγκη καταπολέμησής του. Πράγματι, τα ποσοστά αποχής στην Ελλάδα κυμαίνονται συχνά κοντά στο 40%, ξεπερνώντας το 47% τον Ιούνιο του 2023 (ιστορικό αρνητικό ρεκόρ). Μήπως, όμως, το κυρίαρχο αφήγημα «η αποχή είναι πρόβλημα, και πρέπει να πείσουμε τον κόσμο να ψηφίσει» αποτελεί λάθος εστίαση; Κι αυτό γιατί το πιο σημαντικό ερώτημα δεν είναι πόσοι ψηφίζουν, αλλά πόσο ουσιαστικά ψηφίζουν. Την απάντηση σε αυτό επιχειρεί να δώσει το Θεώρημα του Condorcet (1785): όταν κάθε ψηφοφόρος έχει πάνω από 50% πιθανότητα να κάνει τη «σωστή» επιλογή (π.χ. 60%), τότε όσο μεγαλώνει το εκλογικό σώμα, τόσο αυξάνεται η πιθανότητα η πλειοψηφία να καταλήξει στη σωστή απόφαση. Για παράδειγμα, η πιθανότητα αυτή ανεβαίνει σε 64,8% με...